Affirmatsiya latın tilinde «bekitu, rastau» degen sözge sayadı. Yaǵni psixologiyalyq túrǵıdan: «Men baqyttımyn, men baıymyn, menıń jan-dúniyem saw, (joq bolsa da) menıń alyp úıim bar» degen sıyaqty sözderdi kúndelikti birneshe ret qaıtalaý arqyly ózin-ózi sendiru, ilan'dyru, sanasynda sol oıdy oryndalǵandaı etip bekitu.
Affirmatsiyanı nasihat tap júrgen ózderin psixolog retinde sanaitındardyń sözderine nazar salsaq: «Affirmatsiya jumys jasaý úshin oǵan tolyqtai 100% paıyz senu kerek. Ár arman-maqsatyn oryndalǵandaı naqty senimmen aıtyluı shart. Sogań tolyqtai nanyp, kóp qaıtalawdyń natıjesinde ǵana ol jumys jasaıdy[1]» - dep úıretedi. Sonday-aq, «Dinde jaqsylyq tileý bar, jaqsylyqtardyń barlyǵyn bir Alla beretinine senemiz» - degen deı shariǵatpen baılanystyrǵylary da keledi.
Affirmatsiyaǵa 100% paıyz ilanıp, kóp qaıtalawmen tilegi qabyl bolady, ony dúrys jasamasań jumys jasamaıdy, tilektiń oryndalýyn affermatsiyamen iske asty deý shariǵattyń negizderine saı kelmeıdi. Sebebi Allanyń qalaýynsyz eshńarse júzege aspaiy. Árine sebepti ústanbau aqymaqtyq, biraq sol sebeptiń ózi bir nárseńi boldy rady dep senu kúpirlik. Sondyqtan, árbir isimizde áuéli Allaǵa súıenuimiz kerek. Qur'anda Alla Taǵala:
فَإِذَا عَزَمْتَ فَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِينَ
«Qandaıda bir iske bel busań, Allaǵa súıen! (táýbe et!). Alla sózsiz ózine súıengenderi jaqsy kóredi» [2].
Basqa bir ayatta:
إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَإِيَّاكَ نَسْتَعِينُ
«Saǵan ǵana qulyshylyq etemiz jáne Senen ǵana járdem tileıimiz» [3] - dep bir Ózinen ǵana tileýimizge shaǵyrǵan.
Ánas ibn Malik (r.a) jetkizgen hadiste, paǵambarymyz (Allanyń oǵan igiligi men sálemi bolsyn):
لِيَسْأَلْ أَحَدُكُمْ رَبَّهُ حَاجَتَه حَتَّى يَسْأَلَهُ شِسْعَ نَعْلِهِ إِذَا انْقَطَعَ
«Senderdiń birleriń qajetterin Rabbysynan surasyn, tıpti, úzilip qalsa, ayaq kiiminiń baýynda Odan surasyn» [4] dep, bazarda tolyp turǵan baýdyń ózin Alladan ǵana suraýǵa shyqyrǵan. Olaı bolsa neli kten shariǵatymyzda negizi joq, keshe ǵana paıda bolǵan túzhyrymdardy qoldanbaqpyz?!
Qudsi hadiste Alla Taǵala:
من ذا الَّذي يسألُني فأعطيَهُ...
«Kim menen surasa, oǵan beremin...» [5] - degen.
Endeshe ne surasaq ta, ne qajet bolsa da, bir Alladan ǵana surap, eki búıirimizdi shyǵaraıyq. Alla barshamyzdyń tileýimizdi bersin! Ámin.
Jeńis Ábibullaúly,
Qyzylorda oblysy boıynsha pátuaga jauapty maman
[1] «Jumys jasaıdy» - degen sözdi, psixologtar mindetti túrde oryndalady degen maǵynada qoldanady.
[2] «Áli Imran» súresi, 159-ayat.
[3] «Fatiha» súresi, 5-ayat.
[4] Tabarani, 5/373.
[5] Buxari №1145, Músilim №758.
Būl mazmūn jasandy intellekt kömegımen daiyndalyp, redaktor teksergen.