Äiel adam etekkır nemese nifas kezınde Qūran Kärımdı oqi ala ma?

Hanafi, şäfiği jäne hanbali mäzhabtaryna säikes, jünıp adam siiaqty etekkır nemese nifas kezındegı äiel de Qūran oqi almaidy. Sebebı Paiğambarymyz (s.a.s.): «Etekkırlı äiel men jünıp adam Qūrannan eşnärse oqi almaidy.» (Tirmizi, Taharat, 98 [131]; İbn Mäja, Taharat, 105 [595-596]) dep būiyrğan. Hazıret Äli de: «Rasynda, Allanyñ Elşısın Qūran oqudan tek jünıptık qana toqtatatyn.» (Äbu Däud, Taharat, 88 [229]; Näsäi, Taharat, 171 [266]; İbn Mäja, Taharat, 105 [594]) degen. Basqa bır riuaiatta Hazıret Älidıñ: «Alla Elşısı jünıp bolmasa, bızge Qūran oqityn.» (Tirmizi, Taharat, 111 [146]) dep aitqany jetkızılgen.

Būl jalpy közqaraspen qatar, atalğan üş mäzhab ışınde keibır egjei-tegjeilı ıştihattar da bar. Hanafi men şäfiğiler, dūğa jäne zıkır nietımen dūğa mağynasyn qamtityn aiattardy jünıp, etekkır nemese nifas kezınde oquğa bolatynyn; şäfiğiler tılın qozğamai, dauystamai, Qūranğa qarap, jürekpen nemese oişa oquğa bolatynyn; hanbaliler bolsa, Qūran oqu nietımen emes, «bismillä», «hamdala» siiaqty zıkırlerdı aituğa bolatynyn aitqan. (Serahsi, äl-Mäbsut, 3/152; İbn Qudama, äl-Muğni, 1/106; Şirbini, Muğnil-muhtaj, 1/290)

Mäliki mäzhabynda būl mäselede ekı türlı közqaras bar. (İbnul-Jellab, ät-Tefri‘, 1/39; Qarafi, äz-Zahira, 1/379) Keiıngı keibır mäliki ğalymdary osy ekı közqarastyñ ışınen, etekkır kezındegı äieldıñ bılım alu maqsatynda Qūranğa qol tigızıp, Qūran Kärımdı oqi alatynyn qūptağan. (Desuqi, Haşiia, 1/174; Äzhari, Jäuahir, 1/32)

Bügınde Qūran oqytu men üiretu üzılmei jalğasuy üşın mäliki mäzhabynyñ osy közqarasyn ūstanuğa bolady. Sonymen qatar, Qūran oqytu men üiretudıñ türlı joldary bolğandyqtan, etekkır jäne nifas kezındegı äielder oqyp jatqan adamdardy tyñdau nemese jazbadan tyñdau arqyly qūlaq jattyqtyrumen ainalysyp, aiattardy sözbe-söz bölıp, ärıpterdı dūrystauğa köñıl böluı de basqa bır ädıs bola alady. Būl ädıs, pıkır qaişylyğynan saqtanu tūrğysynan, saqtyqqa köbırek sai keledı.

Derekköz: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu