Namaz uaqyty
Basqakk-Latn

BİRJYNISTY QATYNAS JAYLY DİN NE DEYDİ?

Shejire Editorial

JauapEditorialShejire Editorial

Büginde adamdı ruhani turğıdan azdıratın äreketter maqsattı türde nasihattaluda. Sonıñ biri – birjynıstı qatynas. Şariat munday qatınastı auır künä qataryna jatqızadı.

Er men erdiñ nemese äyel men äyeldiñ jınıstıq qatınasqa baruı Lût payğambardıñ (oğan Allanıñ sälemi bolsyn) qauımı jasağan surqiya is. Alla Tağala Qur'anda:

«Lût sol uaqıtta eline: "Senderden bwrın älemnen eşkimniñ istemegen arızdığın isteysinder me?" – dedi. "Sender äyelderdi qoyıp erketterge qızığıp kelesinder me? Ärine sender şekten şıqqan elsinder" ("Ağraf" süresi, 80-81 ayattar), "Lûtqa hikmet, ğılım berdik. Jaman ister isteytin kentten qutqardıq. Ras olar jaman buzyq el edi" ("Änbiya" süresi, 74-ayat), "Dwrısında olarga tas jaudırğan boran jiberdik. Biraq Lûtıñ otbasın tañmenen qutqardıq" ("Qamar" süresi, 34-ayat) delingen.

Bul ayattarda Lût payğambardıñ (oğan Allanıñ sälemi bolsyn) qauımına tüsirilgen jaza jayında aytılğan. Osılayşa Alla Tağala şariatqa qayşı jınıstıq qatınastıñ jazası auır bolatının eskertude.

Ardaqtı Payğambarımız (oğan Allanıñ salauatı men sälemi bolsyn):

«Ümmetim üşin eñ qauiptenetin närse – Lût qauımınıñ isi» , – dep aytqan (Tirmizi, İbn Mäja).

İbn Abbas (Alla oğan razı bolsyn) jetkizgen hadiste Payğambarımız (oğan Allanıñ salauatı men sälemi bolsyn) bılay degen:

«Hayuanmen jınıstıq qatınasqa tüskenler Alla Tağalanıñ qarğısına uşıradı! Lûtıñ qauımı istegen isti istegender Alla Tağalanıñ qarğısına uşıradı!» (Ahmad).

Er kisimen jınıstıq qatınasqa tüsken er jäne äyelmen jınıstıq qatınas jasağan äyel öz tabiğatına (fitrağa) qayşı äreket jasağan bolıp sanaladı. Sebebi Alla Tağala er kisini äyelge nemese äyeldi er kisige ıntıq etip jaratqan. Janwarlar da sol tärizdi. Olardıñ erkegi wrğaşısına nemese wrğaşısı erkegine quştar boladı. Basqasha boluı tabiğatqa qayşı. Bir jynıstı adamdardıñ bir-birimen jınıstıq qatınas jasauları türli keselge wrındıradı. Bul jağday otbasınıñ küyreuine, tuıstıq qatınastıñ joyıluına äkep soğadı. Adam balası Alla Tağalanıñ talaptarı men tıyımdarın orındau arqılı ğana amandıqqa, esendikke, qauipsizdikke qol jetkizip, arı men abıroyın jäne densaulığın saqtay aladı. Sonday-aq adam balası tek Alla Tağalanıñ aytqanın orındau arqılı ğana jaratılu tabiğatına say tirşilik ete aladı.

Alla Tağala o bastan adamzattı jup etip, yani er men äyel etip jaratqan. Ol jayında Qur'anda:

«...senderdi bir kisiden jaratqan jäne odan onıñ jubayın jaratıp, ol ekeuinen köptegen er, äyeldi taratqan Rabbılarıñnan qorqındar» ("Nisa" süresi, 1-ayat), – degen. Sol sekildi «Senderdi jup-jup etip jarattıq» ("Näbä" süresi, 8-ayat) dep aytılğan.

Jaratwşı İemiz er men äyeldi bir-birin fiziologiyalıq äri ruhani turğıdan tolıqtıru üşin jup etip jaratqan. Olar bir-birine bolğan süyispenşilik negizinde özara odaq quruı tiis. Bul odaqtıñ eñ bastı maqsatı – düniege urpaq äkelu. İslamdıñ bir jynıstağı adamdardıñ özara jınıstıq qatınasın qabıl etpewi osı uğımğa negizdelgen.

İslamda zinaqorlıq qanday haram bolsa, bir jynıstağı eki twlğanıñ özara jınıstıq qatınasqa tüswi de – haram. Qur'anda munday awıtqwlar «äl-fahisha», yani «arsızdıq, buzaqılıq» dep aytılğan. Arsızdıq (fahisha) – bir jynıstağı eki adamnıñ özara jınıstıq qatınasta bolwı. Künäge belşesinen batqan Lût qauımına tiisti jazası berildi. Olar közdəri kör etilgen halde tañğa juıq tolığımen opat etildi.

Adamzat tarixında Alla Tağalanıñ zanın, adamgerşilik zanlılığın (qılmıstıq kodeksti) ayaq astı etetinler qaşan da bolğan. Degenmen olar zandı buzıp, keyin bul düniede äkimşilik nemese qılmıstıq jazadan qwtılu joldarın tapqanımen, qiyamet küni olardı joqtan bar etken Alla Tağalanıñ ädil sotınan qwtıla almaydı. Tipti dinsiz adamnıñ özi bir qılmısqa barğan jağdayda ar-ujdanı aldında azap şekpey me? Bar mäsele birew uyalıp künäden qaytsa, al birew ol sezimdi elemeydi. Osı jağday ol üşin qay jağınan bolmasın tym qauipti.

QMDB Şariat jäne pätwa bölimi

Būl mazmūn jasandy intellekt kömegımen daiyndalyp, redaktor teksergen.

Mūndağy jauaptardy qoldanuşylar jazady, olar resmi pätua emes. Mındettı ükım qajet bolsa, ökılettı dın qyzmetkerıne nemese müftiiatqa jügınıñız.

👍 0👎 0💬 0👁 0
Bölısu:

Pıkırler

Äzırge pıkır joq.