Namazda eñ mañyzdysy – adamnyñ Rabbysynyñ aldynda ekenın sezınıp, yqylaspen oryndauy. Alaida erıksız bolğan küludıñ namazğa äserı üş türlı qarastyrylady:
a) Namazda tūrğan kezde qasyndağy adamdar estitındei dauystap külu: Mūndai külgende, hanafi mäzhabyna sai, ärı däret, ärı namaz būzylady. (Serahsi, äl-Mäbsut, 1/77; Merğinani, äl-Hidaia, 1/18) İbn Üsamanyñ äkesınen jetkızgen hadiste bylai delınedı: «Bız Allanyñ Elşısınıñ artynda namaz oqyp jatqanda, közı körmeitın bır adam şūñqyrğa tüsıp kettı. Bız sol adamnyñ jağdaiyna küldık. Sonda Allanyñ Elşısı qaitadan däret alyp, namazdy basynan qaitalap oqudy būiyrdy.» (Darkutni, äs-Sünän, 1/295-296 [601]; Äbu Däud, Marasil, 75 [8]; Bäihaqi, äs-Sünänül-kubra, 1/226 [679])
b) Şafiği mäzhabynda qatty külkı (qahqaha) namazdy būzsa da, därettı būzbaidy. Sebebı namazdan tys uaqytta qatty külkı därettı būzbaityndyqtan, namazda da būzbaidy. (Şirbini, Mūğni äl-muhtaj, 1/140)
c) Namaz oqyp tūrğan adamnyñ özı ğana estitındei küluı – tek namazdy būzady. Al adamnyñ özı nemese qasyndağy adam estımeitındei jymiiuy – namazdy da, därettı de būzbaidy. (Mäusili, äl-İhtiar, 1/11)
Derekköz: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu
Būl mazmūn jasandy intellekt kömegımen daiyndalyp, redaktor teksergen.