RAMAZAN AYINDA QANDAI DUĞALAR OQU KEREK?

Ramazan – duğalar qabıl bolatın ay. Duğa qabıl bolatın bul künderi ärbir musulman köp duğa etui kerek. Äsirese auızaşar waqıtı – duğa qabıl bolatın sät. Sol üşin auız aşqanda duğa jasau – müstahab.

Payğambarımız (оған Алланың салауаты мен сәлемі болсын): «Üş adamnıñ duğası qaytarılmaydı: oraza ustauşınıñ auız aşqanğa deyingi, ädil basşınıñ, jäbirlenuşiniñ duğası» , – degen. Basqa hadiste Alla elşisi: «Orazauştınıñ duğası qaytarılmaydı» , – degen. Al Ramazan ayına qatıstı aydı körgende, auız bekitkende, auızaşarda jäne Qadır tüninde tömendegi duğalar oqıladı.

• 1. Aydı körgende oqılatın duğa. Jalpy jaña aydı körgende musulman adamnıñ duğa etui – müstahab. Talhadan (оған Алла разы болсын) jetken hadiste Payğambarımız (оған Алланың салауаты мен сәлемі болсын): «Ua, Allam! Jaña ayda bizge jeñildik ber. Imanda, amandıq jäne Islamda (berik et). Meniñ jäne seniñ Rabbıñ – Alla» , – dep duğa etuşi edi», – deydi.

• 2. Auız aşatın waqıtta mına duğanı aytqan abzalı. «Alla Tağalam! Seniñ rızalığıñ üşin oraza ustadım. Seniñ bergen rızığıñmen auızımdı aşdım. Sağan iman etip, sağan täuekel jasadım. Şöl ketti, tamırlar sulandı, inşalla, sawabı da jazıldı» . Bul turalı Ibn Omardan (оған Алла разы болсын) jetken hadiste bılay aytılğan:

  «Payğambarımız auız aşqanda: «Zähäbä Zoma uäbtällatil ‘urūq uä säbätäl-äjru in şäə Alla» , – dep duğa jasaytın».

  Tağı bir hadiste:

  «Allāhumma läkä sumtu uä ‘alā rizqikä äftartu» , – dep duğa jasağanı aytıladı.

• 3. Auız bekitkende oqılatın duğa. «Allanıñ ra zılığı üşin tañ atqannan kün batqanğa deyin Ramazan ayınıñ orazasın ustauğa niet ettim». Oqıluı: «Näuäy tu än asuma sauma şähri Ramadänä minäl fäjri iläl mağribi xälisan lillähi taälä» . Kelesi duğa: «Ua, Alla! Seniñ razılığıñ üşin, Sağan iman keltirip, saw aptı ümit etip, Ramazan ayınıñ orazasın tolıq ustauğa niet ettim. Allāhım meniñ günalarımı keşirip, ora zamdı qabıl et!». Oqıluı: «Allāhumma inni näuäy tu än asuma Ramadänä kämilan li uäjhiqa äl-kärim imanan uä ixtisaban. Allāhumma täqabbalhu minni uä jağal zänbi mağfūran uä säumi maqbulan» .

• 4. Ramazan ayınıñ soñğı on küninde jäne Qadır tüninde oqılatın duğa. Ayşa anamız Payğambarımız dan (оған Алланың салауаты мен сәлемі болсын): «Ua, Allanıñ elşisi! Eger men Qadır tüniniñ bastalğa ny turalı bilsem ne aytuım kerek?» – dep suraydı. Sonda Payğambar: «Ua, Alla! Rasında, Sen – Keşirimdisiñ, keşirudi jaqsı köresiñ. Meni keşire gör!» – dep ayt dep üyretedi. Oqıluı: «Allāhumma innäkä ‘Afuvvun, tuxibbül-‘afua fa‘fu-‘anni» .

Medet QURMAŞULY,

QMDB Şariat jäne pätua böliminiñ mamany

«Iman» jurnalı, №3 , 2024 jıl