Namaz uaqytyKeybir adamdardyñ «safar ayında üylenuge, toy jasağa, alyıs jolğa şığuğa bolmaydı» degen sözderin jii estip qalamız. Olardıñ aytuınşa, munday ister soñında sätssizdikke uşırauy mümkin eken.
Şariatymızda «safar ayında toy jasağa bolmaydı» degen ükim joq. Sonday-aq dini derekközderde safar ayınıñ qasietsiz ay ekendigi turalı maǵlumat kezdespeydi. Qayta Payğambarımız (oğan Allanıñ salauaty men sälemi bolsyn):
«Auru juqpaydı, bayqūstıñ ziyany joq, juldız sönude qauip-qater joq jäne safar ayında eşqanday yrym joq», – dep ayttı (Muslim, Äbu Däuit).
Alla Tağala Qur'anda:
«Basqa kelgen är jamandıq Allanıñ ruqsatımen ğana boladı», – dedi («Tağabun» süresi, 11-ayat).
Sondıqtan tağdırğa iman keltirgen musulman adam ömirdegi jaqsılıq pen jamandıqtıñ barlığı Alla Tağalanıñ qalaumen bolatınına senedi.
Dinimizde negizi joq bos yrymdarğa ermeýdi. Kerisinşe Islam tarihında bul ayda türli önegelі jumıstar jüzege astı, musulmandar bul aydı «safarul-xayr» (xayyrly safar) dep atadı. Bul ay köptegen xayyrly, izgi isterdiñ bastamasına sebep boldı. Mısalı, Mädina qalasındağı Payğambar meşitiniñ qurılısı birinşi hijri jıldıñ safar ayında bastaldı. Payğambarımız (oğan Allanıñ salauaty men sälemi bolsyn) däl osı ayda saparğa attanyp, Xaybar qamalın fatx etti (jeñip aldı). Payğambarımız däl osı ayda Xadisha anamızğa üylendi, ekinşi hijri jıldıñ safar ayında öziniñ süyikti qızı Fatima anamızdı xäzireti Älige (Alla oğan razı bolsyn) uzattı.
Alayda ärbir kün Alla Tağalanıñ küni bolıp esepteledi. Onda jaqsılıq ta, jamandıq ta jazılğan boluı mümkin. Rasında adam balasınıñ ğibadat etip, sawapty istermen ötkizgen künderi men aylary qutty äri jeñisti bolmaq. Al günä men jamandıq istegen künderi ol üşin zaya äri sätssiz bolıp qalmaq.
Hasan AMANQUL,
«Münara» gazetі, №18, 2021 jyl
Būl mazmūn jasandy intellekt kömegımen daiyndalyp, redaktor teksergen.