Namaz uaqytyRamazan ayınan tısqarı, musulmandar basqa aylar da da oquza alatın künder bar. Bul künderdegi oquz erikti bolıp esepteledi jäne oquzağan adamğa ülken sawap uäde etiledi.
Alayda, bizge tömendegi bes künde oquzuğa ruqsat berilmegen: Oraza ayt, Qurban ayt jäne tashriq künderi, yağni Zul-hijja ayınıñ 11, 12 jäne 13-künleri. Şariat boyınşa oquzuğa usınılatın künder:
<p>Düysembi jäne beysenbi künderi</p>
Mü'minderdiñ anası ‘Aişa aytqan: «Allah elşisi (Аллаһтың оған игілігі мен сәлемі болсын) ädette düysembi men beysenbi künderi oquzatın» (Tirmizi).
Basqa bir hadiste Pəyğambar (Аллаһтың оған игілігі мен сәлемі болсын) aytqan: «Adamdar (amaldarı) dүйsembi men beysenbi künderi Allahqa usınıladı, men amaldarım oquz üstinde usınılğanın qalaymın» (Tirmizi).
<p>Arafa küni, yağni Zul-hijja ayınıñ toğızınşı küni</p>
Abu Qatada rivayatında, Allah elşisi (Аллаһтың оған игілігі мен сәлемі болсын) aytqan: «Arafa küninde oquzu ötken jäne keletin jıldıñ günälerin ketiredi dep ümittenemin» (Tirmizi).
<p>Aydağı 13, 14, 15-kün – ay ortası künderi</p>
Allah elşisi (Аллаһтың оған игілігі мен сәлемі болсын) saparda bolğanında da, üyinde bolğanında da ay ortası künderinde oquzatın.
<p>Shawwal ayı</p>
Ramazannan keyingi Shawwal ayınıñ da öz arтықşılıqtarı bar. Pəyğambar (Аллаһтың оған игілігі мен сәлемі болсын) aytqan:
«Kim Ramazanda oquzıp, sodan keyin Shawwal ayında altı kün oquzsa, bir jıl boyı oquzğanmen teñ» (Muslim).
Qadirli Allah Qur’anda aytadı:
«Kim jaqsılıqpen kelse, on ese sawap beriledi» (An’am: 160-ayät).
Ğalımdar bul ayattı Shawwal ayında altı kün oquzumen baylanıstırıp, onıñ sawabı bir jıl oquzumen teñ dep tüsindiredi.
Shawwal ayında oquzu turalı mınalardı bılgen dұrys:
<p>Shawwal ayındağı oquz – erikti oquz. Yağni, adam öz ıstegi boyınşa oquzadı.</p>
<p>Shawwal ayındağı erikti oquz tek sol ayda orındaladı. Jäne Oraza ayttan keyin bastau jaqsıraq.</p>
<p>Bul oquzdy birinen soñ birin nemese üzdik-üzdik, ay basında, ortasında, nemese soñında orındağa boladı. Degenmen, ayttan keyin birden oquzu jaqsıraq.</p>
<p>Ramazan ayında qalıp qoyğan oquz künderi bolsa, aldımen solardı tolıqtağan dұrys, sodan keyin Shawwal oquzyna köşken jaqsı. Sebebi hadiste: «Kim Ramazan ayınan keyin...» dep aytılğan.</p>
<p>Ramazan ayında oquzbağan adam da Shawwal ayında oquza alatın bolsa da, Ramazan oquzy mindetti ekenin umıtpağan dұrys.</p>
<p>Shawwal oquzy basqa oquzdar siyaqtı, tan atudan kün batqanğa deyin orındaladı.</p>
Qadirli Allah oquzımız ben duğalarımızdı qabıl etsin!
Hasan AMANKUL, QMDB Şariat jäne fetwa bölimi basşısınıñ orınbasarı
Būl mazmūn jasandy intellekt kömegımen daiyndalyp, redaktor teksergen.