Намаз уақытыАдамдар тек өздерінің шамасы келетін нәрселерге ғана жауапты. Өйткені дініміз адамға шамасы келмейтін жүкті жүктемейді. Сондықтан адам неге күші жетсе, соны істеуге міндетті (әл-Хаж, 22/78; әл-Фәтх, 48/17). Аллаһ Тағала Құран Кәрімде: «Аллаһ ешкімге шамасы жететін нәрседен артық жүк жүктемейді» (әл-Бақара, 2/286) деп бұйырған. Бұл қағида ғибадаттардың адамға парыз болуында да, оларды орындауында да қолданылады. Мысалы, ақылы жоққа намаз парыз емес. Осыған сәйкес, дәрет алуға күші жетпейтін және оған көмектесетін ешкімі жоқ адам тәйәммүм жасап намаздарын оқиды. Қол-аяғы сау болса да, таза су мен таза топырақ қолдануға шамасы жетпейтін немесе ауыр науқас адам өз бетінше дәрет алып, тәйәммүм жасай алмаса және оған көмектесетін адам табылмаса, дәретсіз болса да, мүмкіндігі болса, уақытты құрметтеп намаз оқитындардың қимылдарын жасайды, сауығып кеткен соң намаздарын қайта оқиды (Хаскәфи, әд-Дуррул-мухтар, 2/102). Шафиғи мәзһабында дұрыс деп қабылданған көзқарас осындай (Нәуәуи, әл-Мәжмуғ, 11/323). Ханбали мәзһабында болса, бұл жағдайда намаз оқуға болады және кейін қайта оқудың қажеті жоқ (Ибн Қудама, әл-Муғни, 1/184). Қол-аяғы болмағандықтан дәрет алуға күші жетпейтін және оған көмектесетін ешкімі жоқ адам тәйәммүм де жасай алмаса, оған дәрет пен тәйәммүм парыз емес. Өзін дәретті деп есептеп, қолынан келгенше намаздарын оқиды. Бұл намаздарды кейін қайта оқуы талап етілмейді (Ибн Нүжәйм, әл-Бахр, 2/125; Ибн Абидин, Реддул-мухтар, 1/102).
Дереккөз: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu
Бұл мазмұн жасанды интеллект көмегімен дайындалып, редактор тексерген.