Намаз уақытыИмам Әбу Ханифа бойынша, намаз оқыған адам намаздың соңында өз еркімен және қалауымен жасаған бір іс арқылы намаздан шығуы керек. Имам Әбу Юсуф пен Мұхаммедтің пікірінше, тәшәһһуд мөлшерін (тахиятты оқитындай) отырып, намаздың негізгі рүкіндері орындалған болып есептеледі. Егер сәлем бермесе немесе өз еркімен намазға қайшы әрекет жасамаса да, бұл адамның намазы дұрыс саналады, бірақ уәжіп амал орындалмаған болады.
Бұл пікір айырмашылығы кейбір фиқһи нәтижелерге әкеледі. Яғни, бір адам қа'дә-и ахиреде (намаздағы соңғы отырыста) тәшәһһуд мөлшері отырғаннан кейін өз еркімен намазға сай келмейтін бір іс жасаса, мысалы, өзіне берілген сәлемге жауап беру, түшкіргенге «көп жаса» немесе «йархамукаллаһ» деп айту сияқты сөйлессе не болмаса тұрып кетсе, аталған үш имамның пікірінше де оның намазы дұрыс болады. (Мәрғинани, әл-Хидая, 1/60-61; Зәйләи, Тәбйин, 1/104; Билмен, Ілмихал, 118) Бірақ тәшәһһуд мөлшері отырғаннан кейін, өз еркінен тыс себеппен намазы бұзылса, Имам Әбу Юсуф пен Мұхаммед бойынша бұл адамның намазы дұрыс, ал Имам Әбу Ханифа бойынша дұрыс емес. Сондай-ақ, соңғы отырыста тәшәһһуд мөлшері отырғаннан кейін әлі өз еркімен намаздан шықпай тұрып намаз уақыты шығып кетсе, бұл адамның намазы Имам Әбу Юсуф пен Имам Мұхаммед бойынша дұрыс, ал Имам Әбу Ханифа бойынша фасид (бұзылған) болады. (Касани, Беда’и, 1/127; Ибн әл-Хумам, Фәтху-л-кадир, 1/386)
Дереккөз: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu
Бұл мазмұн жасанды интеллект көмегімен дайындалып, редактор тексерген.