Денесинде же бир мүчөсүндө таңгыч, гипс же жара бар адам кантип даарат алат?

Сынган же жаракат алган органды жууган учурда жарага зыян келтирсе же жаранын айыгышын кечиктирсе, ага таңылган гипс же кездеме таңгычка же бир нерсе менен таңылган пахтага даарат же гусул алууда бир жолу масх тартылат. Таңгычтын үстүнө масх тартуунун шариятка ылайыктуулугу сүннөт менен далилденген. Хазрети Али (р.а.) мындай деген: “Билектеримдин бири сынган эле. Пайгамбарга (с.а.с.) сурадым, ал болсо таңгычтын үстүнө масх тартуумду буйруду.” (Ибн Мажа, Тахарет, 134 [657] 4)

Дененин кайсы бир жеринде сынган, чыккан же жарадан улам таңгыч болсо, даарат алууда же гусул алууда жарага зыян келтирбесе, таңгыч чечилип, астын жууп, жаранын үстүнө масх тартылат. Бирок таңгычты чечүү зыяндуу болсо, таңгычты чечпей эле үстүнө масх тартууга болот.

Таңгычтын үстүнө бир жолу масх тартуу жетиштүү. Бул масх менен ал мүчө шарият боюнча жуулган болуп эсептелет. Таңгыч дааратсыз же жунуп кезде таңылган болсо да масх тартууга тоскоол болбойт жана таңгычтын үстүнө масх тартуунун белгилүү бир мөөнөтү жок; жара же сынган жер айыкканга чейин ошол эле таңгычка масх тартылат. Эгер бул дагы зыян келтирсе, анда масх тартуу да ташталат. (Касани, Бедаи, 1/13-14)

Масх тарткандан кийин таңгыч алмаштырылса же түшүп калса, масх бузулбайт; кайра тартуу да талап кылынбайт. Бирок жара айыкса, таңгыч ачылса да, ачылбаса да, масх бузулат.

Эгер таңгыч же гипс даарат же гусул алынуучу мүчөлөрдүн көбүн жаап турса, даарат ордуна таяммум алынат. (Ибн Абидин, Реддү’л-мухтар, 1/102, 260, 280 ж.б.) “Эгер жунуп болсоңор, жакшылап (жуунуп) тазаланыгыла. Эгер ооруп же сапарда болсоңор же дааратканага барып келсеңер же аялдарга тийсеңер (жыныстык катнаш болсо), суу таппай калсаңар, таза топуракка бет алып, анын менен жүзүңөрдү жана колуңарды масх кылгыла.” (эл-Маида, 5/6) аятында мындай учурларда таяммум кылууга болору айтылган.

Булак: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu