Намаз убактысыТелепатия деп адамдын өз оюн жана сезимдерин башка адамга сезүү органдары же физикалык чөйрөнүн катышуусуз жеткирүү жөндөмү түшүндүрүлөт. Мисалы, келечекте боло турган окуяларды алдын ала сезүү, бир адамдын башка бирөө менен же эгиздердин телепатиялык байланышы жана башка метафизикалык тажрыйбалар.
Эки адамдын ортосунда байланыш болбосо да, бири-биринен алыс болсо да мындай иштер кантип ишке ашат? Бул адамды ички дүйнөсү менен байланыштырган, сүйлөштүргөн рухтун бар экенин көрсөтөт. Телепатия – рухка байланыштуу илим. Бирок Куранда мындай деп айтылат:
«Алар сенден рух тууралуу сурашат. Айткын: «Рух – Раббым гана билген иш. Бул маселеде силерге абдан аз илим берилген», – деп айт»
(«Исра» сүрөсү, 85-аят).
Яхудийлер рух тууралуу Алладан башка эч ким жооп бере албасын мурда эле билишкен. Себеби Тавратта бул тууралуу маалымат болгон. Алар курайш мушриктерине «Пайгамбардан (ага Алланын саламы жана салаваты болсун) рух тууралуу сурагыла, эгер жооп берсе, пайгамбар эмес, эгер жооп бербесе, чыныгы пайгамбар экени далил болот» деп үйрөтүшкөн. Мухаммад (ага Алланын саламы жана салаваты болсун) чыныгы пайгамбар болгондуктан, рух жана анын маңызы тууралуу эч нерсе билбей турганын, ал бир гана Аллага маалым экенин айткан.
Омар ибн Хаттабтын (Алла андан ыраазы болсун) халифалык доорунда мындай окуя болгон. Халифа Омар Медина шаарында жума күнү кутпа окуп жатканда, ошол эле учурда Шам жергесинде душман менен согушуп жаткан кол башчы Сария ибн Заним (Алла андан ыраазы болсун) менен руханий байланыш орун алган. Согушта душман күчтүү болуп, мусулмандарга коркунуч туулуп турган. Ошондо Омар: «Эй, Сария, тоого бекиниңер!» – деген. Сария Омарды угуп, айтканын аткарат. Натыйжада мусулмандар жеңишке жетишет. Бул окуяга жума намазына чогулган мечиттеги сахабалар да, согушка катышкан сахабалар да күбө болушкан.
Бирок аалымдар бул окуяны телепатия эмес, Алла Тааланын кудурети менен болгон керемет деп түшүндүрүшөт. Анткени биз, мусулмандар, «пайгамбарларга муъжиза, аалымдарга керемет берилет – бул чындык» деп ишенебиз. Демек, керемет менен телепатия эки башка нерсе.
Пайгамбарыбыз (ага Алланын саламы жана салаваты болсун):
«Мурунку үмбөттөрдө илхам (илахий шыктануу) алган адамдар болгон. Эгер менин үмбөтүмдөн ошондой адам болсо, ал – Омар ибн Хаттаб»
(Муслим). Бул анын Хазрет Омар тууралуу айткан муъжизасы болгон. Ошондой эле мындай абал шайтан тараптан да болушу мүмкүн. Пайгамбарыбызга (ага Алланын саламы жана салаваты болсун) каршы чыккан, кийин Абу Бакрдын (Алла андан ыраазы болсун) доорунда өлтүрүлгөн Мусайлама аль-Каззаб аттуу каапырга шайтан шыбырап, адамдар тууралуу керектүү маалыматтарды берип турган.
Жыйынтыктап айтканда, мусулман адам телепатияны үйрөнүүгө, изилдөөгө жана колдонууга кызыкпашы керек. Атүгүл бирөө ушул аркылуу керемет көрсөтсө да, таң калбоо зарыл. Аалымдар телепатияны үйрөнүүнүн жана практикада колдонуунун туура эместигин төмөнкү себептер менен түшүндүрүшөт:
аны илим деңгээлине көтөрүүнүн эч кандай пайдасы жок;
адамдын ден соолугуна жана психикалык абалына зыяны бар;
айрым пайдалуу жактары болсо да, зыяндуу жана керексиз жактары өтө көп;
аруактар менен байланышам деген шылтоо менен алдамчылыкка жол ачышы мүмкүн.
Хасан АМАНКУЛ
«Мунара» гезити, № 4, 2021-жыл
Бул мазмун жасалма интеллекттин жардамы менен даярдалып, редактор текшерген.