Саланын мааниси жана диндеги орду кандай?

Кээ бир өзгөчө күндөрдө азанга чейин же жаназа намазы окуларын кабарлоо максатында мечиттерде “эс-салату ва’с-селаму алейке я расулаллах, эс-салату ва’с-селаму алейке я хабибаллах, эс-салату ва’с-селаму алейке я сеййидел-эввәлине ва’л-ахирин, ва селамун алял-мурсалин, ва’л-хамду лиллахи Рабби’л-алемин” деп окулган сала (салават) төмөнкү маанини билдирет: “Салат жана салам (Аллахтын ырайымы жана тынчтыгы) сага болсун, оо Аллахтын элчиси! Салат жана салам сага болсун, оо Аллахтын сүйүктүү кулу! Салат жана салам сага болсун, оо өткөн жана келечектеги бардык адамдардын эң жакшысы! Салат жана салам бардык пайгамбарларга болсун. Мактоо жана шүгүр ааламдардын Раббиси Аллахка таандык.”

Сала — Пайгамбарыбызга (с.а.в.) салам жана мактоо. Куран Керимде жана хадистерде Пайгамбарыбызга (с.а.в.) ар кандай учурларда салат жана салам айтуу сунушталган (эл-Ахзаб, 33/56; Тирмизи, Деават, 65 [3476-3477]; Абу Давуд, Тефриу абваби’л-витр, 23 [1481]), бирок аср-ы саадатта да, алгачкы доорлордо да мечиттерде сала окулган эмес. Ошого карабастан, Китепте жана Сүннөттө Пайгамбарыбызга жана башка пайгамбарларга салат айтуу мисалдарына таянып, үрп-адатыбызда ар түрдүү формада көптөгөн сала тексттери пайда болгон.

Жыйынтыктап айтканда, диний жактан өзгөчө мааниге ээ болгон күндөрдү жана түндөрдү эске салуу, кайтыш болгонду жана жаназа намазы окуларын кабарлоо максатында сала окулушу жакшы адат катары кабыл алынышы мүмкүн жана бул жагынан диний жактан эч кандай тоскоолдук жок деп айтууга болот.

Булак: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu