Өмнөх тэнгэрлэг шашнуудыг Ислам гэж нэрлэж болох уу?

Ислам гэдэг нь Аллахад (c.c.) захирагдах, дагах, дуулгавартай байх гэсэн утгатай. Куръаны сургаалийн дагуу Ислам гэдэг нь хүн өөрийгөө зөвхөн Аллахад даатгаж, Түүнд боол болж, Түүнд л мөргөхийг хэлнэ. Энэ нь нэг Бурханыг хүлээн зөвшөөрөхийн мөн чанар юм. Энэ утгаараа Ислам нь зөвхөн сүүлчийн элч Мухаммед (с.а.с.)-ын авчирсан шашин төдий биш, бүх элч нарын авчирсан итгэлийн систем юм. Иймээс хүн төрөлхтнийг суурь итгэлийн зарчимд уриалах үүднээс бүх элч нарын үүрэг ижил юм. Үүний дагуу бүх элч нарын анхны уриалга нь нэг Бурханыг хүлээн зөвшөөрөх явдал юм. Учир нь нэг Бурханыг хүлээн зөвшөөрөх нь үнэн замд орох эхлэл бөгөөд Аллахад итгэхийн анхны алхам юм. Дээд Аллах илгээсэн бүх элчдээ өөрийнх нь ард түмнийг нэг Бурханд уриалахыг ингэж тушаасан байдаг: “Бид чамаас өмнө ямар ч элч илгээгээгүй бөгөөд түүнд: ‘Надаас өөр бурхан байхгүй; тиймээс зөвхөн Над л мөргө’ гэж илчилж байгаагүй.” (эл-Анбия, 21/25)

Элчийн үүрэг анхны хүн, анхны элч Адам (а.с.)-аас эхэлж, Мухаммед (с.а.с.)-аар дууссан. Иймээс Аллах өөрийн элч нарын дамжуулан өөр өөр цаг үед илгээсэн шашны мөн чанар ижил бөгөөд бүгдийг нь “Ислам”, дагагчдыг нь “Мусульман” гэж нэрлэдэг. Куръан үүнийг ил тод илэрхийлдэг: “Аллах та нарыг өмнө нь ч, энэ Куръанд ч Мусульман гэж нэрлэсэн.” (эл-Хаж, 22/78)

“Ибрахим нь еврей ч биш, христос ч биш; харин тэр зөвхөн Аллахыг хүлээн зөвшөөрсөн шулуун Мусульман байсан.” (Али Имран, 3/67) гэсэн аятад Ибрахим (а.с.)-ыг Мусульман гэж нэрлэсэн байдаг. Мөн “Бид Аллахад, бидэнд илгээгдсэнд, Ибрахим, Исмаил, Исаак, Якуб болон тэдний үр хүүхдүүдэд илгээгдсэнд, Муса, Иса хоёрт өгөгдсөнд болон бусад элч нарт Эзэнээс нь өгөгдсөнд итгэдэг. Бид тэдний хооронд ялгаа гаргахгүй, бид ч бас Мусульман гэж хэл.” (эл-Бакара, 2/136) гэсэн аятад элч нарын мессеж үндсэндээ нэг бөгөөд энэ нь Ислам болохыг илэрхийлсэн. Гэвч өнөөгийн хэлбэрээрээ иудей болон христийн шашин элч нарт илгээгдсэн анхны хэлбэрээрээ хадгалагдаагүй учраас эдгээр шашныг одоогийн хэлбэрээр нь Ислам гэж нэрлэж болохгүй. Үндсэндээ үнэн шашны суурь зарчимд өөрчлөлт байхгүй. Гэвч Дээд Аллах (c.c.) цаг хугацааны явцад мөргөлийн хэлбэр болон харилцааны зарим хуульд өөрчлөлт хийсэн. Иудей, христийн шашинтнуудыг үл итгэгч гэж нэрлэх нь тэдний Аллах (c.c.)-аас илгээсэн сүүлчийн элч Мухаммед болон түүнтэй ирсэн шашинд итгэдэггүйтэй холбоотой юм.

Эх сурвалж: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu