Ният яке аз ҷузъҳои муҳимтарини ибодат аст. Ҳар амале бо ният оғоз меёбад ва бе он амал маъно надорад. Паёмбари Муҳаммад (саллаллоҳу алайҳи васаллам) фармудаанд:
«Ҳақиқатан, амалҳо бо ниятҳо баҳогузорӣ мешаванд ва ҳар кас он чизеро мегирад, ки ният кардааст» [1].
Барои дуруст анҷом додани қурбонӣ, се шарт бояд риоя шавад: ҳайвон солим бошад, қурбонӣ дар рӯзҳои Иди Қурбон анҷом дода шавад ва ният бошад. Ниятро шарт нест бо забон гӯянд, дар дил ният кардан кофист. Агар ҳайвон бо нияти қурбонӣ забҳ шавад, шарт иҷро шудааст.
Пеш аз забҳ кардан чунин ният кардан мумкин аст: «Бисмиллоҳи, Аллоҳу Акбар! Эй Парвардигор! Ту ин қурборо барои ризқ ба ман додӣ. Ман онро барои ризои Ту қурбонӣ мекунам. Ин қурборо аз ман қабул кун!» ё танҳо «Бисмиллоҳи, Аллоҳу Акбар!» гуфтан басанда аст.
Аз Ҷобир ибни Абдуллоҳ (разияллоҳу анҳу) ривоят шудааст: «Ман бо Расули Худо (саллаллоҳу алайҳи васаллам) намози ид хондам ва баъд аз он Ӯ гӯсфанд оварда, онро қурбонӣ кард ва гуфт: «Бисмиллоҳи, Аллоҳу Акбар. Эй Аллоҳ, ин аз тарафи ман ва аз тарафи уммати ман аст, ки қурбонӣ накардаанд» [2].
Дар ҳар ҳол ният ба шахси ибодаткунанда кӯмак мекунад, ки худро аз фикрҳои бегона озод кунад, ба оромии рӯҳу ҷисм бирасад ва ибодатро бо ихлос анҷом диҳад.
Дар робита ба ин, мисолҳои зерин аҳамияти ниятро дар қурбонӣ нишон медиҳанд:
<p>Агар шахсе, ки ҳайвонро забҳ мекунад, фаромӯш кунад, ки қурбонӣ мекунад ва ҳайвонро забҳ намояд, нияти ӯ ҳангоми харидани ҳайвон ё муайян кардани он ҳамчун қурбонӣ ба ҳисоб гирифта мешавад.</p>
<p>Агар шахси камбизоат бо нияти қурбонӣ гӯсфанд харад, бар ӯ ваҷиб мешавад, ки онро қурбонӣ кунад. Агар ҳайвони харидааш гум ё дуздида шавад, дигар масъулият надорад. Агар ҳайвонро, ки ният дошт қурбонӣ кунад, забҳ накунад ва вақти қурбонӣ гузарад, бояд мисли сарватмандон садақа диҳад.</p>
<p>Агар қурбонӣ бе иҷозати соҳиби ҳайвон аз тарафи шахси дигар анҷом дода шавад, қурбонӣ дуруст аст. Зеро нияти соҳиби ҳайвон ҳангоми харид кардан ба эътибор гирифта мешавад [3].</p>
<p>Вақте ки аз як то ҳафт нафар якҷоя гов ё шутурро қурбонӣ мекунанд, ҳар кадоми онҳо бояд нияти қурбонӣ дошта бошанд. Агар яке аз онҳо танҳо нияти гирифтани гӯштро дошта бошад, қурбонии ҳеҷ кадоми онҳо қабул намешавад [4].</p>
Ҳасан Амонқул,
муовини сардори Шуъбаи шариат ва фатво
<p>[1] Ривояти Бухорӣ.</p>
<p>[2] Ривояти Абу Довуд, Тирмизӣ.</p>
<p>[3] «Ал-муфассал фил-фикҳ ал-ҳанафӣ», саҳ. 217.</p>
<p>[4] «Фатавои Ҳиндия», 5/351.</p>
Ин мавод бо кӯмаки зеҳни сунъӣ таҳия шуда, аз ҷониби муҳаррир тафтиш шудааст.