Вақти намозМақсади асосии феминизм – баробар кардани имкониятҳои занон бо мардон дар ҳамаи соҳаҳои ҷомеа мебошад. Аммо, агар ба назар гирем, ки инсонҳо ба ду ҷинс – мард ва зан тақсим мешаванд, фаҳмидан мумкин аст, ки онҳо аз ҷиҳати биологӣ, равонӣ ва дигар хусусиятҳо аз ҳам фарқ мекунанд.
Пайғамбари мо (ба ӯ салавоту саломи Аллоҳ бод) муносибати байни зану шавҳарро чунин шарҳ додааст: «Ҳақиқатан, занон ҳамсафари ҷони мардон ва ҳамроҳи ҳаёти онҳо мебошанд», – гуфтааст (Абу Довуд, Тирмизӣ).
Дини Ислом муносибати байни марду занро бар асоси баробарӣ, адолат ва эҳсон муайян кардааст. Дар ин ҷо, дараҷаҳои адолат ва эҳсон болотар аз баробарӣ қарор доранд. Бо вуҷуди ин, Ислом дар ҳолатҳои зерин ҳуқуқи марду занро баробар донистааст:
Баробарӣ аз ҷиҳати инсонӣ. Аллоҳ Таоло дар Қуръон мефармояд:
«Эй мардум! Шумо ҳама аз як нафс (як шахс) офарида шудаед ва аз ӯ ҳамсарашро офарида, аз ин ду бисёр мардон ва занонро паҳн кардааст. Аз Парвардигоратон, ки ба номи Ӯ якдигарро талаб мекунед ва аз буридани робита бо хешовандон парҳез кунед», – гуфтааст (Сураи Нисо, ояти 1).
Баробарӣ дар вазифаҳои динӣ. Дар Қуръон омадааст:
«Мардони мӯъмин ва занони мӯъмин дӯстони якдигар ҳастанд. Онҳо ба некӣ даъват мекунанд, аз бадӣ манъ мекунанд, намозро барпо медоранд, закот медиҳанд ва ба Аллоҳ ва Паёмбараш итоат мекунанд», – гуфта шудааст (Сураи Тавба, ояти 71).
Баробарӣ дар савоб ва гуноҳ дар дунё ва охират. Аллоҳ Таоло мефармояд:
«Фарқ надорад, мард бошад ё зан, ҳар касе, ки мӯъмин бошад ва корҳои нек анҷом диҳад, Мо ба ӯ ҳаёти поку хуб медиҳем ва онҳоро мувофиқи беҳтарин аъмолашон подош медиҳем», инчунин «Фарқ надорад, мард ё зан, агар дуздӣ кунанд, барои ҷазои муайяншуда аз ҷониби Аллоҳ ва барои ибрати дигарон, дасти онҳоро бибуред» – фармудааст (Сураи Наҳл, ояти 97).
Баробарӣ дар ҳуқуқи молу мулк. Аллоҳ Таоло дар Қуръон мефармояд:
«Ҳамон тавре ки мардони ворис аз мероси падару модар ва хешовандон ҳақ доранд, занон низ, новобаста аз кам ё зиёд будани мерос, ҳаққи худро доранд», – гуфтааст (Сураи Нисо, ояти 7).
Баробарӣ дар ҳуқуқу вазифаҳои оилавӣ, рӯзгор ва фарҳангӣ-маънавӣ. Дар Қуръон омадааст:
«Чунон ки занон бар мардҳо ҳуқуқ доранд, мардҳо низ бар занон ҳуқуқ доранд», – гуфта шудааст (Сураи Бақара, ояти 228).
Аммо, дини Ислом дар баъзе ҳолатҳо ҳуқуқ ва вазифаҳои марду занро яксон намедонад. Масалан, баъзе вазифаҳоро аз занон бардоштааст (иштирок дар ҷанг, намози ҷамоат), баъзе вазифаҳоро бар дӯши онҳо гузоштааст (пӯшидани рӯймол ва пӯшонидани аъзои аврат), ҳиссаи мероси мардро ду баробар аз ҳиссаи зан қарор додааст, гувоҳии ду занро ба гувоҳии як мард баробар донистааст, масъулияти сарварии хонаводаро ба мард вогузор кардааст ва ғайра.
Ба гуфтаи мутахассисон, баробар кардани ҷинсҳо ба табиати инсон мухолиф буда, барои ҷомеа зарарнок ва махсусан барои занон хатарнок аст. Пайғамбари мо (ба ӯ салавоту саломи Аллоҳ бод) низ заноне, ки мехоҳанд ба мардон монанд шаванд ва мардоне, ки мехоҳанд ба занон монанд шаванд, писанд намедошт.
Таҳиякунанда Ҳасан АМАНҚУЛ
Ин мавод бо кӯмаки зеҳни сунъӣ таҳия шуда, аз ҷониби муҳаррир тафтиш шудааст.