Вақти намозҶин – махлуқоти Худо аст, мисли инсон ва фаришта. Онҳо ба ду гурӯҳ ҷудо мешаванд: нек (мусалмон) ва бад (кофир). Ҷинҳои нек ба Расули Худо (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) ваъда додаанд: «Мо ба одамон зарар намерасонем, аммо агар инсон аз рӯи нодонӣ ба мо озор расонад, мо метавонем интиқом гирем». Ҷинҳои бад, баръакс, кӯшиш мекунанд, ки ба инсон аз роҳҳои гуногун зарар расонанд.
Шайтон – ин сифатест, ки маънои «дуршуда», «аз ҳад гузашта»-ро дорад ва ба ҷин нисбат дода мешавад. Ҷинҳо ва шайтонҳо бештар дар биёбонҳо ва ҷойҳои ифлос қарор доранд. Бо фаро расидани шом, онҳо дар рӯи замин паҳн мешаванд. Аз ин рӯ, Паёмбар (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) чунин тавсия додааст:
«Ҳангоми ғуруби офтоб фарзандонатонро назди худ нигоҳ доред! Зеро дар ҳамин вақт шайтонҳо дар рӯи замин паҳн мешаванд. Вақте шаб гузашт, онҳоро (фарзандонро) раҳо мекунед» (Бухорӣ, Муслим).
Ба ақидаи аксари уламои ислом, ҷин метавонад ба ҳар инсон наздик шавад, ба ӯ таъсир расонад, ҳатто ба даруни ӯ дарояд ва дар бадани ӯ ҷой гирад. Дар Қуръони Карим омадааст:
«Онҳое, ки риборо мехӯранд, мисли касе ҳастанд, ки шайтон ба ӯ расида ва девонааш кардааст» (Бақара, 275).
Дар ин ҷо «девона» маънои таъсири ҷинро дорад, яъне шахсе, ки зери таъсири ҷин қарор гирифтааст. Роҳҳои таъсир расонидани ҷин ба инсон зиёданд ва аломатҳои махсус надоранд. Сабабҳои гуногун метавонад бошад: резиши оби ифлос дар назди дар, шабро дар кӯча гузаронидан, поймол кардани партов, лагадкӯб кардани устухони ҳайвонот, содир кардани гуноҳ ё гирифтор шудан ба сеҳр.
Аломатҳои асосии шахсе, ки ба ӯ ҷин таъсир кардааст, инҳоянд: хандидан ё гиряи беасос, эҳсоси муқовимат ҳангоми хондани Қуръон, камақлӣ, кашиш ё гирифтани мушакҳо, бехобӣ, будан дар ҷойҳои ифлос ва ғайра.
Аммо аз он ки ҷин метавонад ба даруни инсон дарояд, набояд тарсид ва фикр кард, ки ӯ ҳама корро мекунад. Баръакс, мусулмон бояд роҳҳои муҳофизат аз зарари ҷин ва шайтонро ҷустуҷӯ кунад.
Ёд кардани Худо ва зикр – қавитарин ва боэътимодтарин силоҳ бар зидди ҷин ва шайтон аст. Хусусан хондани сураҳои «Фотиҳа», «Кофирун», «Ихлос», «Фалақ», «Нас» ва ояти Курси фоидаи зиёд дорад. Ҳамчунин, таваккал ба Худо, ростқавлӣ дар амалҳо, гуфтан бисмиллаҳ ҳангоми хӯрдан, доимо бо таҳорат будан, ғусл кардан ва худ ба худ дам кардан, сабаб мешаванд, ки бало наздик нашавад ё аз он халос шавед. Инчунин, барои муҳофизат аз ҷин, хондани дуоҳои саҳар ва шом, ки Паёмбар (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) таълим додааст, муҳим аст.
Дар Қуръони Карим омадааст:
«Бар бандагони Ман ту ҳеҷ гуна таъсир надорӣ. Танҳо бар гумроҳоне, ки туро пайравӣ мекунанд, таъсир хоҳӣ дошт» (Ҳиҷр, 42).
Яъне, шайтон ба онҳое, ки Худоро ёд мекунанд ва ибодат мекунанд, наздик шуда наметавонад.
Паёмбар (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) барои муҳофизати наберагонаш Ҳасан ва Ҳусайн аз шайтон, ҳашароти заҳрнок ва чашми бад дуо мекард (Бухорӣ).
Ҳасан АМАНҚУЛ,
Муовини мудири бахши шариат ва фатво,
Рӯзномаи «Мунара», №15, соли 2020
Ин мавод бо кӯмаки зеҳни сунъӣ таҳия шуда, аз ҷониби муҳаррир тафтиш шудааст.