Ба ақидаи аксари уламоёни ислом, барои заноне, ки дар ҳолати ҳайз ё нифос ҳастанд, ворид шудан ба масҷид ҷоиз нест. (Мавсилӣ, ал-Ихтиёр, 1/13; Маввок, ат-Тоҷ, 1/552; Ширбини, Муғнил-муҳтоҷ, 1/279)
Ҳолатҳои ҳайз ва нифос дар дини мо ҳамчун наҷосати ҳукмӣ дониста шуда, монеаи ибодат маҳсуб мешаванд. Масҷидҳо низ макони ибодатанд. Паёмбари Акрам (с.а.с.) фармудаанд: “Ман барои зане, ки ҳайз дорад ва шахсе, ки ҷунуб аст, ворид шудан ё будан дар масҷидро ҳалол намедонам.” (Абу Довуд, Таҳорат, 90 [232]; Ибн Хузайма, ас-Саҳеҳ, 2/284 [1327]), “Масҷид барои зане, ки ҳайз дорад ва шахси ҷунуб ҳалол нест.” (Ибн Можа, Таҳорат, 126 [645])
Баъзе уламо бар ин назаранд, ки дар ҳолати зарурат, масалан, барои гирифтани чизе аз масҷид ё агар роҳи масҷид кӯтоҳтар бошад, ворид шудани зане, ки ҳайз дорад, ба масҷид ё гузаштан аз дохили он ҷоиз аст. (Ибн Қудома, ал-Муғнӣ, 1/107; Ширбини, Муғнил-муҳтоҷ, 1/279) Ҳанафиён низ бар онанд, ки агар зарурат бошад, шахси ҷунуб метавонад бо шарти таяммум кардан аз масҷид гузарад ва мувофиқи эҳтиёҷ дар он ҷо бимонад. (Касонӣ, Бадоъи, 1/38) Ба ривояти мазҳаби Ҳанбалӣ, шахси ҷунуб, ҳайздор ё нифосдор метавонад бо шарти гирифтани таҳорат дар масҷид бимонад. (Мардавӣ, ал-Инсоф, 1/347-348) Ба ақидаи Зоҳириён бошад, зане, ки ҳайз дорад, метавонад ба масҷид дарояд ва дар он ҷо бимонад. (Ибн Ҳазм, ал-Муҳалло, 1/400-402) Дар ҳолати зарурат амал кардан ба ин ақидаҳо низ ҷоиз аст.
Ин аҳком барои шахсоне, ки ҳайз ё нифос доранд, ба ҷойҳое дахл дорад, ки бо девор ё чизи дигар иҳота шуда, ҳамчун масҷид сохта шудаанд ва дар онҳо эътикоф дуруст аст. Аз ин рӯ, ҳавлӣ ва бахшҳои иловагии масҷид, ки вобаста ба ҳолат метавон ба имом пайравӣ кард, аз худи масҷид фарқ мекунанд. Ба ривояти саҳеҳи Ҳанафиён ва Ҳанбалиён, ин ҷойҳо ба аҳкоми масҷид вобаста нестанд. (Ибн Обидин, Раддул-муҳтор, 1/171; Ибн Қудома, ал-Муғнӣ, 3/196)
Сарчашма: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu
Ин мавод бо кӯмаки зеҳни сунъӣ таҳия шуда, аз ҷониби муҳаррир тафтиш шудааст.