Саволҳои маъмул дар бораи ният кардан ба рӯза

Агар Худо хоҳад, то омадани моҳи мубораки Рамазон тақрибан чор ҳафта мондааст. Барои қабул шудани ибодат, дуруст иҷро кардани он хеле муҳим аст. Аз ин рӯ, сомонаи muftyat.kz бо такя ба китоби «Фатвоҳо оид ба рӯзаи Рамазон», ки аз ҷониби бахши Шариат ва фатвои Кумитаи уламои мусулмонони Қазоқистон таҳия шудааст, фатвоҳо ва саволу ҷавобҳои марбут ба рӯзаро нашр мекунад.

Имрӯз ба диққати шумо ҷавоб ба саволҳои маъмул дар бораи ният кардан ба рӯза пешниҳод мегардад.

1. Савол: Ҳукми ният кардан ба рӯза чӣ гуна аст?
   Ҷавоб: Қарор кардан дар дил, ки фалон рӯз ба хотири Худо рӯза медорам, ният номида мешавад. Ният яке аз шартҳои асосии дуруст будани рӯза аст [1]. Паёмбари Худо (ба ӯ салавоту салом бошад) дар ҳадис мефармояд:

   إنَّما الأعمالُ بالنِّيَّاتِ

   «Аъмол ба ният вобастаанд» [2], – гуфтааст.

   Гуфтани ният бо забон шарт нест. Хестан барои саҳарӣ ё ният кардан барои хестан худ ният ҳисоб мешавад. Барои рӯзаи Рамазон ният кардан аз ғуруби офтоб то дамидани субҳ беҳтар аст.

   Агар шахс бо сабабе то дамидани субҳ ният накунад ё хоб равад, то вақти саҳар (яъне то як соат пеш аз намози пешин) ният кардан мумкин аст. Агар баъд аз ин вақт ният кунад, рӯзаи ҳамон рӯз дуруст намешавад [3].

   Ҳангоми ният кардан ба рӯза бояд нияти савоб ва ризоии Худоро дошта бошад, на барои парҳез ё кам кардани вазн.

2. Савол: Ният чӣ гуна бояд бошад?
   Ҷавоб: Худи рӯза ба чанд навъ тақсим мешавад:

3. Рӯзаи фарз – рӯзаи моҳи Рамазон.

4. Рӯзае, ки бо таъйини вақт ва қасам гирифта мешавад.

5. Рӯзае, ки бе таъйини вақт ва бо қасам гирифта мешавад.

6. Қазои рӯзаи моҳи Рамазон.

7. Қазои рӯзаи нафл, ки шикаста шудааст ва қазояш воҷиб шудааст.

8. Рӯзаи каффорат (ҷазо).

9. Рӯзаи нафл.

10. Савол: Оё барои ҳар рӯзи Рамазон ният кардан шарт аст?
    Ҷавоб: Азбаски ҳар рӯзи моҳи Рамазон ибодати алоҳида аст, барои ҳар рӯз нияти ҷудогона кардан лозим аст [5]. Як бор ният кардан дар аввали моҳ кофӣ нест. Агар дар тамоми рӯзҳои Рамазон на ба рӯза ва на ба ифтор ният накунад, қазои рӯзаҳоро бояд адо кунад [6].

11. Савол: Агар пеш аз ғуруби офтоб барои рӯзаи фардо ният кунад, дуруст мешавад?
    Ҷавоб: Агар шахс пеш аз ғуруби офтоб барои рӯзаи рӯзи дигар ният кунад, рӯзааш дуруст намешавад. Агар пеш аз ғуруби офтоб беҳуш шавад ва ин ҳолат то вақти пешин идома ёбад ё дар ин миён хоб равад, он рӯз рӯза ҳисоб намешавад. Аммо агар баъд аз ғуруби офтоб ният кунад, рӯзааш дуруст мешавад [7].

12. Савол: Агар дар рӯза танҳо бигӯяд, ки "рӯзаамро кушодам", вале чизе нахӯрад ё нанӯшад, рӯза мешиканад?
    Ҷавоб: Агар рӯзадор танҳо нияти ифтор кунад, рӯзааш намешиканад. Танҳо вақте ки чизе ба шикам ё бинӣ ворид шавад, рӯза мешиканад.

    Дар китоби «Ал-Фатова ал-Ҳиндия» омадааст: «Агар рӯзадор нияти ифтор кунад, аммо амалан ифтор накунад, рӯзааш комил мемонад» [8].

• [1] «Әл-Фәтәуа әт-Татархания», 2/97.

• [2] Бухорӣ, №54. Муслим, №1907.

• [3] «Әл-Муфассал фи әл-фиқҳи әл-ханафи», 1/272.

• [4] «Әл-Лубаб фи шарҳи әл-китаб», 1/162-163.

• [5] «Әл-Фәтәуа әл-Һиндия»: 1/215. «Әл-Фәтәуа әт-Татархания», 2/97.

• [6] «Әл-Фәтәуа әт-Татархания», 2/98.

• [7] «Әл-Фәтәуә әт-Татархания», 2/97-98.

• [8] «Әл-Фәтауа әл-Һиндия», 1/215.