Вақти намозОғози вақти намози аср ба поёни вақти намози зуҳр вобаста аст, бинобар ин ихтилофи назар дар бораи поёни вақти зуҳр ба оғози вақти аср низ таъсир расонидааст. Аз рӯи назари Имом Абӯ Юсуф, Имом Муҳаммад ва дигар имомони мазҳаб, вақти зуҳр вақте ба поён мерасад, ки сояи ҳар чизе ғайр аз “фай-и завол” ба андозаи як баробари худ шавад ва вақти намози аср оғоз меёбад. Инро аср-аввал (вақти аввалини намози аср) меноманд. Аммо ба ақидаи Имом Абӯ Ҳанифа, вақти зуҳр вақте ба поён мерасад, ки сояи ҳар чизе ғайр аз “фай-и завол” ба андозаи ду баробари худ шавад ва вақти намози аср оғоз меёбад. Инро аср-сонӣ (вақти дуюми намози аср) меноманд. Дар тақвими Раёсати корҳои динии Туркия (Диянет) усули аср-аввал ба назар гирифта мешавад.
Вақти поёни намози аср каме пеш аз ғуруби офтоб аст. Аммо агар узр набошад, намозро то ин вақт таъхир кардан ҷоиз нест. Паёмбари Акрам (с.а.с.) намози асрро то зард шудани офтоб таъхир карда, баъд бо шитоб ва сарсарӣ хонданро намози мунофиқон номидааст. (ниг. Муслим, Масоҷид, 195 [622]; Абӯ Довуд, Салот, 5 [413]) Аммо агар пештар хонда нашуда бошад, ҳатто агар офтоб дар ҳоли ғуруб бошад ҳам, хонда мешавад. (Касонӣ, Бадоъи, 1/127; Марғинонӣ, ал-Ҳидоя, 1/40; Зайлаӣ, Табйин, 1/80; Ибн Қудома, ал-Муғнӣ, 1/273) Чунончи Паёмбари Акрам (с.а.с.) фармудааст: “Касе ки пеш аз ғуруби офтоб як ракъат аз намози асрро бирасад, тамоми намозро расидааст.” (Бухорӣ, Мавоқиту-с-салот, 28 [579]; Муслим, Масоҷид, 163-165 [608])
Ба мазҳаби Шофеӣ, вақти намози аср ба панҷ қисм ҷудо мешавад: “фазилат”, “ихтиёрӣ”, “бе караҳат иҷозат”, “бо караҳат иҷозат” ва “узр”. Вақти узр барои ҳолатҳои сафар ё борон аст, ки намози аср бо намози зуҳр ҷамъ карда шуда, дар вақти зуҳр хонда мешавад. Дигар вақтҳо чунинанд: то вақте ки сояи ҳар чизе ба якуним баробари худ расад — вақти фазилат; то ду баробари худ — вақти ихтиёрӣ; аз поёни вақти ихтиёрӣ то зард шудани офтоб — вақти иҷозати бе караҳат; ва аз зард шудани офтоб то ғуруб — вақти иҷозати бо караҳат. Агар узре набошад, таъхир кардани намози аср то вақти иҷозати бо караҳат ҷоиз нест. Бо вуҷуди ин, агар шахс пеш аз ғуруби офтоб ҳатто як ракъат ҳам бихонад, намози асрро адо кардааст. (Нававӣ, ал-Маҷмуъ, 3/27)
Сарчашма: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu
Ин мавод бо кӯмаки зеҳни сунъӣ таҳия шуда, аз ҷониби муҳаррир тафтиш шудааст.