Шартҳои марбут ба ибодати закот дар ду бахш баррасӣ мешаванд: шартҳои фарз будани закот ба як шахс ва шартҳои дуруст будани закоти додашуда.
Барои фарз шудани закот ба як шахс, бояд он шахс мусалмон, солимақл, ба балоғат расида ва озод бошад (Касонӣ, Бадоъи, 2/4-6). Ҳамчунин, бояд моле, ки ҳақиқатан ё ҳукман хусусияти афзоишёбанда дорад ва аз қарзи яксолаи худ ва ниёзҳои аслиаш зиёд аст, ба миқдори нисоб дошта бошад. Моликияти афзоишёбанда маънои онро дорад, ки мол ба соҳибаш даромад, фоида ё манфиат меорад ё худ хусусияти зиёдшавӣ ва афзоишро дорад.
Барои фарз шудани закот, инчунин, пас аз соҳиб шудан ба моли нисоб, як соли қамарӣ бояд сипарӣ шавад ва дар поёни сол низ миқдори нисоб нигоҳ дошта шавад (Касонӣ, Бадоъи, 2/13 ва баъд; Ибн Қудама, ал-Муғнӣ, 2/467). Ба афзоиш ё коҳиши мол дар тӯли сол аҳамият дода намешавад. Закотро метавон пеш аз анҷоми ин муҳлат низ дод (Касонӣ, Бадоъи, 2/50-51).
Дар мавриди шартҳои дуруст будани закот, пеш аз ҳама “ният” шарт аст. Азбаски закот ибодат аст, бе ният анҷом дода намешавад (Касонӣ, Бадоъи, 2/40; Ибн Қудама, ал-Муғнӣ, 2/478). Ҳамчунин, “тамлик”, яъне додан ва таслим кардани закот ба фақир низ шарт аст (Касонӣ, Бадоъи, 2/39). Бо роҳҳое чун омода кардани ғизо ва хӯрондани он, ки “ибоҳат” ном дорад, ба фақир закот дода намешавад.
Сарчашма: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu
Ин мавод бо кӯмаки зеҳни сунъӣ таҳия шуда, аз ҷониби муҳаррир тафтиш шудааст.