BALIKLARI ELEKTRİK AKIMIYLA AVLAMAK CAİZ Mİ?

Allah Teâlâ Kur’an’da su canlıları hakkında şöyle buyurur:

أُحِلَّ لَكُمْ صَيْدُ الْبَحْرِ وَطَعَامُهُ مَتَاعًا لَكُمْ وَلِلسَّيَّارَةِ

"(Ey müminler!) Size ve yolculara faydalanmanız için deniz canlıları ve yiyeceği helal kılındı."

Allah Resûlü (sallallahu aleyhi ve sellem): "Denizin suyu temiz, ölüsü helaldir" [1] buyurmuştur.

Hanefi mezhebi âlimleri, Kur’an ve sünnette geçen "su canlıları" ifadesini balık türleri olarak anlamışlardır. Yani, kendiliğinden ölüp suyun yüzeyine çıkan balık dışında, balık türünden olanların hem ölüsü hem dirisi yenebilir.

Genel olarak balık avlamanın çeşitli yöntemleri vardır. Bunların bazıları şeriata uygun, bazıları ise uygun değildir. Bu nedenle balıkçının şeriata uygun bir yöntemle balık avlaması gerekir. Yani Allah’ın verdiği nimete günahla ulaşmak doğru değildir. Allah Teâlâ Kur’an’da şöyle buyurur:

كُلُوا وَاشْرَبُوا مِنْ رِزْقِ اللهِ وَلَا تَعْثَوْا فِي الْأَرْضِ مُفْسِدِينَ

"Allah’ın rızkından yiyin, için; fakat yeryüzünde bozgunculuk yapmayın." [2]

Son zamanlarda yaygınlaşan balık avlama yöntemlerinden biri de elektrikle avlamaktır. Elektrik akımı yükseltilirse balık ölür ve suyun yüzeyine çıkar; akım düşük olursa balık ölmez ama sersemleyip yüzeye çıkar ve avlanması kolaylaşır.

Balığı elektrikle avlamanın şu zararları vardır:

• Balığı acı çektirerek öldürmek. İslam merhamet dini olduğu için bu tür uygulamalar şeriatın esaslarına uygun değildir. Şeriatımızda hayvan keserken bile güzel bir şekilde kesmek emredilmiştir. Allah Resûlü: "Allah her şeyi güzel yapmayı emretmiştir. Hayvan kesecekseniz güzelce kesin, bıçağı önceden bileyin, hayvana eziyet etmeyin" [3] buyurmuştur.

• Nehrin ve gölün ekosistemine zarar vererek balık neslini azaltır. Elektrikle avlama sonucu büyük küçük tüm balıklar, yumurtalar, su bitkileri ve kurtlar gibi canlılar ölür. Hatta hayatta kalan balıklar da yumurtlayamaz hale gelir. Hadiste şöyle buyrulmuştur:

لَا ضَرَرَ وَلَا ضِرَارَ

"Ne kendine ne başkasına zarar vermek yoktur." [4]

Sonuç olarak, elektrikle avlanan balığın yenmesi caiz olsa da, su canlılarının neslini yok etme tehlikesi bulunduğundan bu yöntemle balık avlamak caiz değildir [5].

Şeriat ve Fetva Bölümü

• [1] Tirmizi, Ebu Davud.

• [2] Bakara Suresi, 60. ayet.

• [3] İmam Müslim.

• [4] İmam Ahmed.

• [5] https://www.dar-alifta.org/ar/ViewFatwa.aspx?ID=13266&LangID=1&