Hac kelimesi sözlükte "kutsal yerleri ziyaret etmek" anlamına gelir. Dini açıdan ise, "Arafat Dağı'nda ibadet niyetiyle bir süre durmak, ardından şartlarına uygun olarak tavaf ederek Kâbe'yi ziyaret etmek ve diğer ilgili ibadetleri yerine getirmek" demektir.
Bir başka açıklamada hac, "belirli günlerde, belirli şartlarla kutsal Kâbe'yi ziyaret etmek" olarak tanımlanır.
Hac ibadeti tamamlandıktan sonra hacılar ülkelerine dönerler. Allah Teâlâ, hac sırasında onlara kendi yüceliğini ve kudretini gösterir, sayısız nimetler ihsan eder.
Hac yapanlar hakkında Peygamber Efendimiz (Allah'ın ona salât ve selâmı olsun) şöyle buyurmuştur:
"Hac ve umre yapanlar Allah'ın misafirleridir. Allah onları davet etti, onlar da O'nun davetine icabet etti. Onlar Allah'tan istediklerini talep ederler, Allah da istediklerini onlara verir." [1]
Hacıların amacı Allah Teâlâ'nın rızasını kazanmak ve günahlarının bağışlanmasıdır. Bundan başka bir amaçları yoktur. Allah Resûlü'nün (Allah'ın ona salât ve selâmı olsun) hayatını anlatan kitaplarda, vatanına dönen hacılara özel bir saygı gösterildiği sıkça anlatılır.
Müslümanlar hacılara rastladıklarında, Peygamberimizin (Allah'ın ona salât ve selâmı olsun) hadisinde geçen şu sözleri söylemelidir:
عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللهُ عَنْهَا أَنَّ رَسُولَ اللهِ صَلّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهَا فِي عُمْرَتِهَا:
(( إِنَّ لَكِ مِنَ الأَجْرِ عَلَى قَدْرِ نَصَبِكِ وَنَفَقَتِكِ )).
Peygamberimiz (Allah'ın ona salât ve selâmı olsun) Hz. Âişe'ye şöyle demiştir: "Senin (umredeki) sevabın, çektiğin zahmet ve harcadığın mala göredir." [2]
Bir başka hadiste ise: İmam Buhari (Allah ona rahmet etsin) sahih hadisler derlemesinde "Yolculuktan dönen hacıları karşılamak" başlığı açmış ve İbn Abbas'tan (Allah ondan razı olsun) gelen şu hadisi aktarmıştır:
"Peygamberimiz (Allah'ın ona salât ve selâmı olsun) Mekke'ye geldiğinde, Abdülmuttalib kabilesinin küçük çocukları onu karşılarlardı. Sonra birini önüne, diğerini arkasına bindirirdi." [3]
Demek ki Müslümanlar, Peygamberimizin (Allah'ın ona salât ve selâmı olsun) sünnetine sıkı sıkıya bağlı kalmalı ve Allah'ın değer verdiği şeylere saygı göstermelidir. Hacılara ve hac ibadetine değer vermek, Allah Teâlâ'nın hoşnut olduğu ve sevdiği amellerdendir.
Hacıların sağ salim ülkelerine dönmesiyle ilgili olarak onları karşılamak veya evleri süslemek meselesine gelince, bu dinimize aykırı değildir. Bu tür davranışlar, sadece o kişilere gösterilen bir saygı olarak değerlendirilmelidir.
İslam MARATULI,
Kazakistan Müslümanları Dini İdaresi Dinî Rehabilitasyon Bölümü Uzmanı
[1] (Nesai, İbn Mace)
[2] (Hakim, Mustadrak)
[3] (Buhari)
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış ve editör tarafından gözden geçirilmiştir.