VakitlerHanefi mezhebine göre Kurban Bayramı günlerinde kurban kesmek, mukim (yolcu olmayan), zengin ve hür Müslüman için vaciptir (zorunlu bir ibadettir)[1].
Allah Teâlâ Kur’an-ı Kerim’de şöyle buyurmuştur:
فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَانْحَرْ
"O halde Rabbin için namaz kıl ve kurban kes!"[2] diye emretmiştir.
Buradaki emir, vacip (zorunlu) hükmünü ifade eder. Peygamberimize (ona Allah’ın salât ve selamı olsun) farz kılınan bir şey, ümmetine de farzdır. Çünkü o (ona Allah’ın salât ve selamı olsun) ümmetine örnek olarak gönderilmiştir [3].
Ayrıca Allah Teâlâ şöyle buyurur:
... وَيَذْكُرُوا اسْمَ اللَّهِ فِي أَيَّامٍ مَّعْلُومَاتٍ عَلَىٰ مَا رَزَقَهُم مِّن بَهِيمَةِ الْأَنْعَامِ ۖ فَكُلُوا مِنْهَا وَأَطْعِمُوا الْبَائِسَ الْفَقِيرَ
"... Allah’ın kendilerine rızık olarak verdiği hayvanları, belirli günlerde Allah’ın adını anarak kurban etsinler. Sonra onlardan kendiniz de yiyin, yoksul ve fakirlere de yedirin"[4].
Sahabeler, Peygamber’e (ona Allah’ın salât ve selamı olsun) bu ibadetin anlamını sorduklarında:
"Kurban kesmek, İbrahim’in (ona Allah’ın selamı olsun) atalarınızın yoludur. Kestiğiniz kurbanların her bir kılı için sevap alırsınız" [5] diye cevap vermiştir.
Hanefi fıkıh âlimleri bu emrin Müslüman ümmete de yönelik olduğunu belirterek, kurban kesmeyi vacip (zorunlu ibadet) olarak değerlendirmişlerdir. Bunu, Ebu Hureyre’den (Allah ondan razı olsun) rivayet edilen hadiste Peygamberimiz (ona Allah’ın salât ve selamı olsun):
مَنْ وجدَ سَعَةً فلَم يُضَحِّ فلا يَقْرَبنَّ مُصَلاَّنا
"Durumu iyi olup da kurban kesmeyen kimse bizim namazgâhımıza yaklaşmasın" [6] diye sert bir şekilde uyarmıştır.
Ancak İmam Yusuf ve İmam Muhammed’in bir görüşüne göre ve Maliki ile Şafii mezheplerinde kurban kesmek sünnettir. Onlar delil olarak şu hadisi getirirler:
Peygamberimiz (ona Allah’ın salât ve selamı olsun):
إذا رَأَيْتُمْ هِلالَ ذِي الحِجَّةِ وأَرادَ أحَدُكُمْ أنْ يُضَحِّيَ فَلْيُمْسِكْ عن شَعْرِهِ وأَظْفارِهِ
"Sizden biri Zilhicce hilalini gördüğünde ve kurban kesmek isterse, kurbanın yününden ve tırnaklarından uzak dursun" demiştir [7]. "Kurban kesmek isterse" ifadesi, şeriatımızın bu işi zorunlu kılmadığını gösterir [8]. Ayrıca Allah Resulü (ona Allah’ın salât ve selamı olsun): "Bana üç şey farz kılındı, sizin için ise nafiledir (isteğe bağlı ibadetlerdir). Bunlar: vitir namazı, kurban kesmek ve bayram namazı" demiştir [9].
[1] Cevhere Nevyira, 5/478.
[2] Kevser Suresi, 2. ayet.
[3] Beda’i as-Sana’i, 10/245.
[4] Hac Suresi, 28. ayet.
[5] İbn Mace rivayet etmiştir.
[6] İbn Hacer el-Askalani rivayet etmiştir.
[7] Müslim rivayet etmiştir.
[8] Fethu Bab el-Gınaye, 3/284.
[9] Ahmed, Hakim rivayet etmiştir.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış ve editör tarafından gözden geçirilmiştir.