Sahura kalkmadan uyuyakalırsak ne yapmalıyız?

Yaz aylarında gecelerin kısa olması nedeniyle oruç tutanlar sahura erken kalkmak zorunda kalıyor. Gündüz çalışan veya okuyan, geceleri hatim Kur’an’a katılanlar ise bazen yorgunluktan sahura kalkamayabiliyor. Böyle durumlarda İslam dini farz olan orucun terk edilmemesini emreder.

Ramazan ayında sahura kalkamadan uyuyakalan bir kimse uyandığında, az da olsa bir şeyler yiyip içip oruca niyet edeyim derse, bu niyeti ve o gün tutacağı orucu geçerli olmaz. Ramazan ayında sahura kalkamadan uyuyakalan kişi uyandığında orucu bozan, yani yeme-içme veya cinsel ilişki gibi fiilleri bırakıp, o günün orucunu tutmaya niyet eder. Öğle vaktine kadar niyet etmek mümkündür.

Selâme isimli sahabeden (Allah ondan razı olsun) rivayet edilen hadiste Peygamberimiz (ona Allah’ın salât ve selamı olsun) Aslem kabilesinden birine şöyle buyurdu: "İnsanlara ilan et, kim bugün yemek yediyse günün geri kalanında yemesin. Kim hiçbir şey yememişse oruç tutsun. Çünkü bugün Aşura günüdür" (Buhari, Müslim). Bu hadiste Ramazan orucu Aşura gününe kıyas edilmiştir. Çünkü İslam’ın ilk dönemlerinde Aşura orucu farz kılınmıştı (İğla’us-sünen).

İmam Tahavi: "Bu hadiste, belli bir günde oruç tutması gereken kişinin gece niyet etmemişse, gündüz niyet etmesinin caiz olduğuna delil vardır" demiştir. Ayrıca, tan yerinin ağarmasından sonra orucu bozan bir fiil işlenmemişse, zevale (öğle vaktine) kadar niyet etmek geçerli sayılır. Eğer tan yerinin ağarmasından sonra bilerek veya unutarak yemek, içmek ya da cinsel ilişkiye girilirse, bundan sonra o günkü oruca niyet etmek geçerli olmaz (Fetâvâ Hindiyye, Şerh Tahavi).

Sonuç olarak, Ramazan ayında sahura kalkamadan uyuyakalan kişi uyandığında hiçbir şey yemeden, içmeden oruç tutmaya niyet edip orucuna devam etmesi gerekir.

Hazırlayan: Hasan AMANKUL,

“Minare” gazetesi, No:6, 2022