Namoz vaqtlariZakot beriladigan joylar Tavba surasining 60-oyatida belgilangan. Shunga ko‘ra, zakot asosan faqirlar va muhtoj shaxslarning haqqidir. Shu sababli, muayyan shartlarga ega bo‘lgan musulmonlarning zimmasidagi zakot va fitr sadaqasi Qur’oni Karimda ko‘rsatilgan joylardan boshqa joylarga yoki masjid, ko‘prik, yo‘l, maktab, suv kabi xayriya ishlari uchun sarflanishi joiz deb hisoblanmaydi. Ushbu asosga amal qilinmasdan zakot niyati bilan qilingan to‘lovlar zakot o‘rniga o‘tmaydi. Zakotni, unga haqli bo‘lganlarga bevosita topshirish yoki vositachi orqali yetkazish mumkin. Bu vositachining jismoniy shaxs yoki tashkilot bo‘lishida farq yo‘q. Demak, xayriya tashkiloti yoki fuqarolik jamiyati tashkiloti to‘plagan zakotlarni Qur’onda belgilangan joylarga/faqir va muhtojlarga yetkazsa, ushbu tashkilotlarga zakotni yetkazish uchun vakolat berish mumkin.
Agar tashkilot zakotni haqli odamlarga yetkazmay, uni qurilish, yoritish, ofis xarajatlari kabi umumiy xizmatlarga sarflasa, bunday tashkilotlarga zakot berilmaydi.
Jamiyatga xizmat qiluvchi bunday tashkilotlarning faoliyatini davom ettirishlari uchun ularni qo‘llab-quvvatlash muhimdir. Biroq bu, zakotdan tashqari ixtiyoriy yordamlar orqali amalga oshirilishi lozim. Bundan tashqari, jamoat va shaxsiy nazoratlar ham e’tibordan chetda qolmasligi kerak.
Manba: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu
Bu material sun’iy intellekt yordamida tayyorlangan va muharrir tomonidan ko‘rib chiqilgan.