IMPLANTAT QO'YDIRISH MUMKINMI?

Tish sog'ligi umumiy salomatlik uchun muhimdir. Chunki tish bolalar va kattalarning sog'ligiga, yuz tuzilishiga, kayfiyatiga va xulq-atvoriga ta'sir qiladi. Tish biz uchun katta ahamiyatga ega. Chunki tish ovqatni ushlash, tishlash, chaynash va maydalash vazifasini bajaradi. Tishi yo'q odamning so'zi ham to'g'ri chiqmaydi. Tish insonning yuz go'zalligini ham ta'minlaydi.

Bugungi tibbiyot kasal tishni davolash, tishdagi teshikka plomb qo'yish, hatto sun'iy tish o'rnatish orqali insonning 32 tishini joyida saqlab qolishga harakat qilmoqda. Shulardan biri – implantatsiya. U protez kabi olinadigan narsa emas. Implantatsiya – bemor uchun murakkab bo'lmagan va kuchli og'riq qilmaydigan jarrohlik amaliyoti. Ya'ni, tish ildizining vazifasini bajarishi uchun, tish implantati jag' suyagiga qisqa operatsiya orqali o'rnatiladi. So'ngra unga ishonchli va uzoq muddat xizmat qiladigan sun'iy tish (kron) mahkamlanadi. Implantatsiya tishi yo'q bemorlarni sog'lomlashtirish va chiroyli tabassumni uzoq yillar saqlash imkonini beradi.

Islom dini insoniyatning tabiati va sog'lig'ini asrash, zararli narsalarni yo'qotish uchun barcha sabablarni tutishga buyuradi. Shuning uchun, shariatda sug'urilgan tish o'rniga sun'iy tish qo'yishga ruxsat beriladi. Chunki shu orqali inson o'zidagi nuqson va zararni bartaraf etadi.

Islom dini kelmasidan oldin Kulab voqeasida sahoba Arfaja ibn As'ad (Alloh undan rozi bo'lsin) burni jarohatlanib, kumushdan burun yasatgan. Lekin undan yoqimsiz hid chiqqani uchun, Payg'ambarimiz (unga Allohning salovoti va salomi bo'lsin) unga burnini oltindan yasatishni buyurgan (Tirmiziy). Dinimizda erkaklarga oltin ishlatish joiz emas. Lekin zarurat bo'lsa, shariatimiz bunga ruxsat beradi. Yuqoridagi hadis bunga dalil bo'ladi.

Shuningdek, vafot etgan odamning sun'iy tishi olinadigan bo'lsa, uni olib qo'yiladi. Agar sun'iy tishi o'rnatilgan bo'lsa, o'sha holatda dafn qilinadi. Chunki o'rnatilgan sun'iy tishni murdadan sug'urib olish unga azob yetkazadi.

Payg'ambarimiz bu haqda (unga Allohning salovoti va salomi bo'lsin): «Mayyitning suyagini sindirish tirik odamning suyagini sindirish bilan barobar», – degan (Ahmad, Abu Dovud, Ibn Moja).

Hasan AMANKUL,

«Munara» gazetasi, №5, 2020 yil