JUMA KUNI BILAN TABRIKLASH BID'ATMI?

Mo'min-musulmonlarning bir-biriga salomatlik, omonlik tilab, juma kuni bilan tabriklashlari – muboh, ya'ni ruxsat etilgan ish hisoblanadi. Bunda na savob, na gunoh yozilmaydi. Chunki juma kuni bilan tabriklash shariatning umumiy maqsadlariga mos keladi.

Alloh taolo Qur'onda: «Odamlarga yaxshi so'z aytinglar», – deb buyurgan («Baqara» surasi, 83-oyat).

Payg'ambarimiz (u zotga Allohning salovoti va salomi bo'lsin): «Yaxshi so'z – sadaqa», – deb tushuntirgan (Buxoriy, Muslim).

Juma kuni bilan tabriklash musulmonlar orasida asrlar davomida davom etib kelayotgan odatdir. Ilgari ham ular bu kunda quvonchlarini bo'lishgan, bir-biriga ezgu tilaklar bildirgan va duo qilgan. Abdulloh ibn Mas'ud (Alloh undan rozi bo'lsin): «Musulmonlar yaxshi deb bilgan ish, Alloh taolo oldida ham yaxshi», – degan (Ahmad).

Shuningdek, insoniyat tarixidagi buyuk va muhim voqealar ham juma kunlari sodir bo'lgan. Bu haqda Payg'ambarimiz (u zotga Allohning salovoti va salomi bo'lsin):

«Juma – quyosh chiqqan kunlarning eng yaxshisidir. Odam (u zotga Allohning salomi bo'lsin) juma kuni yaratilgan, juma kuni jannatga kiritilgan, juma kuni jannatdan chiqarilgan. Qiyomat kuni ham juma kuni bo'ladi», – deb xabar beradi (Muslim).

Shuningdek, juma kuni bajariladigan ibodatlarning savobi boshqa kunlardagidan ko'proqdir. Shuning uchun qalbida iymoni bor musulmon juma kunining qadr-qimmatini yaxshi biladi va bu kunni Yaratganning roziligiga erishish uchun Uning amriga muvofiq alohida o'tkazishga harakat qiladi.

Hazrati Umar (Alloh undan rozi bo'lsin): «Barcha maqtov Allohga xos! (Yaratgan Parvardigorimiz) juma va arafani biz – musulmonlarga bayram qilib berdi», – degan (Tabariy).

Demak, bayramlarda tabriklash to'g'ri bo'lgani kabi, juma kuni ham tilak bildirib, tabriklash ma'qul hisoblanadi. Chunki yuqoridagi hadis juma kunining ham bayram ekaniga dalildir. Bu kunda quvonchli kayfiyatda, hushbo'y hidlar sepib, ibodatlarimizni ado etib, hol-ahvol so'rashib, ezgu tilaklar aytib o'tkazish shariatga zid emas. Juma kunlari «kuningiz barakali o'tsin», «juma muborak bo'lsin» deb aytish ham ezgu tilaklar jumlasiga kiradi. Biroq tabriklash, tilak aytish har bir insonning o'z ixtiyoridagi ish, uni vojib yoki sunnat deb aytmaymiz. Bu ishni bajarmagan odamni gunohkor hisoblamaymiz.

Tayyorladi: Hasan AMANKUL