Namoz vaqtlariKichik hojatdan so‘ng siydik yo‘lida qolishi mumkin bo‘lgan siydik tomchilari va sizib chiqishini to‘liq to‘xtashini kutish, so‘ngra tanadagi siydik qoldiqlarini tozalash amali fiqh tilida “istibro” deb ataladi. Ayniqsa, erkaklar uchun istibro muhimdir. Agar uzrli holat bo‘lmasa, siydik sizib chiqsa, tahorat haqiqiy bo‘lmaydi. Shu sababli siydikning to‘liq chiqishini kutish, bu maqsadda biroz harakat qilish, yurish yoki yo‘tallash kerak bo‘ladi. (Ibn Abidin, Reddü’l-muhtâr, 1, 344-345) Chunki Rasululloh “Siydikdan ehtiyot bo‘linglar, chunki qabrdagi azobning ko‘pi siydikdan ehtiyot qilmaslik sababidir.” (Dârekutnî, es-Sünen, 1/232-233 [464-466]; qarang: Buxoriy, Vudû’, 55 [216]; Muslim, Tahorat, 111 [292]) deganlar.
Shu bois, istibro qilgan bo‘lsa-yu, namozdan so‘ng ichki kiyimida ho‘llik ko‘rgan kishi bu siydik ekanini bilmasa, tozalangan paytda ishlatilgan toza suvdan deb hisoblaydi va vasvasaga e’tibor bermaydi. Hatto kishi vasvasali bo‘lsa, istibrodan so‘ng a’zosi va kiyimiga ozgina toza suv sepishi va keyin ko‘radigan ho‘llikni siydikka emas, shu suvga yo‘yishi tavsiya etilgan. (Ibn Nujaym, el-Bahr, 1/252; el-Fetâva’l-Hindiyye, 1/49) Lekin kishi namozdan so‘ng kiyimida ko‘rgan ho‘llik namozdan oldin yoki namoz paytida chiqqan siydik tomchisi ekanini bilsa va chiqqan vaqtini eslasa, u holda tahoratsiz namoz o‘qigan hisoblanadi. Chunki siydik yo‘lidan chiqqan suyuqliklar tahoratni buzadi va tahoratsiz o‘qilgan namoz qayta o‘qiladi. (Marg‘inoniy, el-Hidâye, 1/17) Bundan tashqari, ho‘llik hajmi kaftdan katta bo‘lsa, kiyimini almashtirishi yoki ifloslangan qismini yuvishi lozim.
Manba: T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı, Din İşleri Yüksek Kurulu
Bu material sun’iy intellekt yordamida tayyorlangan va muharrir tomonidan ko‘rib chiqilgan.