Namoz vaqtlariAgar roʻzador kishi (ogʻir mehnat tufayli) juda kuchli chanqoqlik va ochlikka duchor boʻlib, hayotiga yoki aqliga xavf tugʻilsa, roʻzasini ochishga ruxsat beriladi. Keyinchalik faqat shu kunning qazosini tutadi. Faqat oʻzini holdan toydirishga oʻzi sababchi boʻlib, hatto roʻzasini ochishga olib kelsa va bunga hech qanday zarurat boʻlmasa, unda kafforat ham lozim boʻladi.
Shuning uchun novvoy, dehqon kabi ogʻir ish qiladiganlar roʻzani oxirigacha tutishga toʻsqinlik qiladigan darajada haddan tashqari ko'p ishlamasliklari kerak. Ramazon oyida kunduzgi ishini qisqartirishi yoki tunda ishlashga oʻtkazishi maqsadga muvofiq [1].
Biroq Ramazon oyida ogʻir mehnat qilishga majbur boʻlganlar ham tongda roʻzasini ochib yubormaydi. Saharlik qilib, roʻzani tutib boshlaydi. Balki Alloh unga roʻzasini oxirigacha tutishda yordam berar.
"Al-Fatāwā al-Hindiyya" kitobida: "Oʻz ishi orqali roʻzani ochishga ruxsat beradigan zarar yetishini bilib, biroq hali kasal boʻlmay yoki qiynalmay turib roʻzasini ochishi – harom", deyilgan [2].
Shuning uchun ogʻir mehnat qiladigan odam sababsiz roʻza tutmasligi mumkin emas. Bunday kishi Ramazon oyining ulkan savobidan mahrum boʻlib qolmaslik uchun imkon qadar mehnat taʼtilini shu oyga toʻgʻrilab, ish vaqtini qisqartirishi yoki yengilroq ishga oʻtishi afzal.
"Ramazon roʻzasiga oid fatvolar" kitobidan
[1] "Raddul-muxtar", 3/400-401. Abdulhamid Mahmud Tuhmaz, "Al-fiqh al-hanafi fi sawbihi al-jadid", 1/439-440.
[2] "Al-Fatāwā al-Hindiyya", 1/229.
Bu material sun’iy intellekt yordamida tayyorlangan va muharrir tomonidan ko‘rib chiqilgan.