Namoz vaqtlariKa'ba – insoniyat uchun ibodat qilinadigan birinchi muqaddas uy va barcha musulmonlarning qiblasi hisoblanadi. U muqaddas Makka shahrida joylashgan. Ka'ba – kub shaklidagi bino. Arablar kub shaklidagi uyni «Ka'ba» deb atashadi.
Balandligi – 15 metr, maydoni – 180 kvadrat metr. Uning to'rt burchagi bor: qora tosh joylashgan burchak, Iroq, Shom va Yaman burchaklari. Ka'baning ichida nima borligi ko'pchilik uchun sir bo'lib qolgan. Bir asr avval bu savol berilmas edi, chunki istagan odam Ka'baga kira olardi. Lekin hajga keluvchilar sonining ko'payishi va boshqa omillar sababli, endi uning eshigi faqat tozalash uchun yiliga ikki marta ochiladi. 2016 yilda Saudiya Arabistoni hukumati uni faqat Muharram oyida bir marta yuvilishini e'lon qilgan. Shuningdek, Saudiya Arabistoni podshohligi ruxsati bilan yuqori lavozimli shaxslar va maxsus mehmonlar uchun ham ochiladi.
Avvalo Ka'baning eshigidan boshlasak. Ka'baning eshigi qora tosh joylashgan burchakka yaqin. Taxminan 2 metr balandlikda joylashgani uchun zinapoya orqali chiqiladi. Eshikda usta tomonidan qoldirilgan imzo bor. Eshikni bezash uchun 280 kilogramm oltin ishlatilgan. Dunyodagi eng qimmat eshik – bu Ka'baning eshigi. Ka'baning kaliti Пайғамбаримиз (унга Аллоҳнинг салавоти ва саломи бўлсин) davridan boshlab Bani Shayba oilasida saqlanib kelmoqda.
Ka'baning ichiga kirganda yoqimli hid kelib turadi. Chunki uni tozalagandan so'ng ko'p miqdorda atirlar sepilib, artiladi. Poliga oq marmar plitalar yotqizilgan. Yuqori qismida rang va yotqizilishi jihatidan alohida bir joy bor. Bu – musulmonlar Makka shahrini egallagandan so'ng Пайғамбаримиз (унга Аллоҳнинг салавоти ва саломи бўлсин) namoz o'qigan joy.
Devorining pastki qismi – oq marmar bilan, eshik usti va tomi esa kumush bilan Qur'on oyatlari yozilgan yashil ipak mato bilan qoplangan. Devorlariga o'nta taxta osilgan bo'lib, ularda Ka'bani qurish va ta'mirlashda ishtirok etgan hukmdorlarning ismlari yozilgan.
Ka'baning tomini uchta jigarrang ustun ushlab turadi. Bu ustunlar eng mustahkam yog'ochdan yasalganligi sababli, taxminan 1350 yil davomida buzilmagan. Uni o'sha davrda Пайғамбаримиз (унга Аллоҳнинг салавоти ва саломи бўлсин) sahobalaridan Abdulloh ibn Zubayr o'rnatgan. Ustunlar orasiga oltin bilan qoplangan arqon tortilgan, unda kumush va misdan yasalgan qadimiy chiroqlar hamda duolari yozilgan turli idishlar joylashgan. Ka'baning o'ng tomonida «tavba» deb ataladigan eshik bor. Shu eshik orqali Ka'baning tomiga chiqiladigan zinapoya bor. Masjid xodimlari Ka'baning yopqichini almashtirish uchun shu zinapoyadan foydalanadilar.
Ka'baning kirish qismidagi ikki ustun orasida o'rtacha o'lchamdagi yog'ochdan yasalgan stol bor. Stolning tortmalarida Ka'baga sepiladigan atirlar va boshqa zarur buyumlar saqlanadi.
Medet QURMASHULI
«Imon» jurnali, №6, 2023 yil
Bu material sun’iy intellekt yordamida tayyorlangan va muharrir tomonidan ko‘rib chiqilgan.