Quyosh tutilishini – kusuf, oy tutilishini esa – xusuf deb ataladi.
Biror yurtda quyosh tutilsa, o‘sha yurtdagi imom azonsiz va iqomatsiz holda jamoat bilan ikki rakat namozni ovoz chiqarib o‘qiydi. Payg‘ambarimiz (ﷺ) quyosh tutilganida qiyomda uzoq turib, ikki rakat namoz o‘qigan va shunday deganlar:
«Bu hodisalar – Allohning ulug‘ligini ko‘rsatuvchi dalillardir. Alloh bunday hodisalar bilan bandalarini ogohlantirishni xohlaydi. Shunday narsani ko‘rsangiz, oxirgi farz namozingizdek namoz o‘qinglar» [1].
Oy va quyosh haqida Alloh Taolo shunday deydi:
«Tun va kunduz, quyosh va oy – Allohning (qudratini ko‘rsatuvchi) dalillardandir. Quyoshga ham, oyga ham sajda qilmanglar. Agar ibodat qilmoqchi bo‘lsangiz, ularni yaratgan Allohga sajda qilinglar» [2].
Ushbu oyatdagi «sajda qilinglar» buyrug‘i oy va quyosh tutilganda namoz o‘qish ma’nosini bildiradi. Bu namoz katta masjidlarda o‘qilsa, afzal. Lekin boshqa joylarda ham o‘qish mumkin. Namozdan so‘ng imom quyosh ochilguncha jamoatga qarab o‘tiradi va duo qiladi. Jamoat «omin» deydi.
[1] Buxoriy, Kusuf, 1, 17
[2] Fussilat, 41/37.
Bu material sun’iy intellekt yordamida tayyorlangan va muharrir tomonidan ko‘rib chiqilgan.